ABD Başkanı Joe Biden’ın 31 Mayıs’ta açıkladığı Gazze Şeridi’nde üç aşamalı ateşkes teklifine uluslararası destek talep eden ve Hamas’a teklifi kabul etmesi çağrısında bulunan karar tasarısı Birleşmiş Milletler (BM) Güvenlik Konseyi’nde oylamaya sunuldu. Karar tasarısı, 14 lehte ve 1 çekimser oyla kabul edilirken, Rusya çekimser kaldı.
“İhtiyaç duyduğumuz şey, çatışmaların kalıcı olarak sona erdirilmesidir”
Oturumda söz alan ABD’nin BM Daimi Temsilcisi Linda Thomas-Greenfield, “Sekiz ay süren yıkım, acı ve travmaların ardından artık her zaman olduğundan daha fazla ihtiyaç duyduğumuz şey, çatışmaların kalıcı olarak sona erdirilmesidir. ABD ve bu salondaki her ülke, rehinelerin serbest bırakılması ve acil bir ateşkes görmek istiyor. Bu çağrıları, 7 Ekim’den beri defalarca duyduk. Şimdi böyle bir fırsatımız var ve bunu kullanmak zorundayız” dedi.
“Detaylar belirsiz”
Rusya'nın BM Daimi Temsilcisi Vassily Nebenzia, Rusya’nın çekimser oy kullandığını ifade ederek, ABD’nin ilan ettiği barış planının detaylarının belirsiz olduğunu ve bu konuda ihtilaflı bilgiler bulunduğunu söyledi. Nebeznia, “Tasarıda yazılanların aksine, İsrail’in Başkan Biden tarafından teklif edilen ateşkes anlaşmasını resmi olarak kabul ettiği konusunda bir netlik bulunmuyor. Çünkü İsrail, savaşı Hamas tamamen mağlup edilene kadar uzatacağına ilişkin birçok açıklama yapmıştır” dedi.
“Çin, Filistin-İsrail sorununun en kısa sürede iki devletli çözüme kavuşturulması için tüm taraflarla birlikte çalışacaktır”
Çin’in BM Daimi Temsilcisi Fu Cong, Hamas ve İsrail’e ateşkesi geciktirmeden ve şartsız olarak kabul etme çağrısı yaptı. Fu, “Çin, ölümlerin durdurulması ve insani felaketin hafifletilmesine yönelik acil ihtiyaç nedeniyle lehte oy kullanmıştır. Çin, Gazze’de çatışmaların bir an önce durdurulması ve Filistin-İsrail sorununun en kısa sürede iki devletli çözüme kavuşturulması için tüm taraflarla birlikte çalışacaktır” dedi.
“Bu tasarının acil ve kalıcı bir ateşkes sağlanması yönünde bir adım teşkil edebileceğine inanıyoruz”
Cezayir’in BM Daimi Temsilcisi Amar Bendjama, ABD’nin sunduğu tasarının mükemmel olmadığını fakat Filistin halkının yaşadığı acıların son bulması için bir umut vaat ettiğini ifade etti. Bendjama, “ABD tarafından sunulan tasarı lehinde oy kullandık. Çünkü bu tasarının acil ve kalıcı bir ateşkes sağlanması yönünde bir adım teşkil edebileceğine inanıyoruz” dedi.
“Kalıcı barış, hem İsrail hem de Filistin halkı için güvenlik ve istikrar sağlayacaktır”
İngiltere’nin BM Daimi Temsilcisi Barbara Woodward da İsrail ve Hamas’a ateşkes teklifinin oluşturduğu fırsatı değerlendirme çağrısı yaptı. Woodward, “Kalıcı barış, hem İsrail hem de Filistin halkı için güvenlik ve istikrar sağlayacaktır. Çok fazla can kaybı yaşandı. Gazze, çaresiz bir şekilde insani yardıma olan ihtiyaç duyuyor. Rehineler ise sekiz ayı aşkın bir süredir tutuluyor” dedi.
Hamas, kararı memnuniyetle karşıladı
Hamas, Gazze’de kalıcı barış teklifine ilişkin karar tasarısının BM Güvenlik Konseyi’nde kabul edilmesini memnuniyetle karşıladığını açıkladı. Hamas, “Halkımızın ve direnişin talepleriyle örtüşen prensiplerin nasıl uygulanacağı konusunda müzakere etmek üzere kardeşlerimizle birlikte çalışmaya hazır olduğumuzu teyit ediyoruz” dedi.
Blinken İsrail’de
ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken ise Gazze’de ateşkes ve rehinelerin serbest bırakılmasına yönelik teklifin kabul edilmesine yönelik diplomatik girişim çerçevesinde Mısır’ın başkenti Kahire’de gerçekleştirdiği görüşmelerin ardından İsrail’in başkenti Tel Aviv’e gitmişti. 7 Ekim’den bu yana 8’inci kez İsrail’i ziyaret eden Blinken, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile bir araya gelmişti.
Üç aşamalı ateşkes planı
ABD Başkanı Biden’ın geçen ayın sonunda açıkladığı üç aşamalı ateşkes planının birinci aşaması, İsrailli rehinelerin Filistinli mahkumlar karşılığında serbest bırakılmasıyla birlikte altı aylık ateşkes, İsrail güçlerinin Gazze’nin yerleşim yerlerinden çekilmesi ve Filistinli sivillerinin yaşadıkları yerlere dönmesini içeriyor. İlk aşama ayrıca, Gazze Şeridi’ne insani yardımların güvenli bir şekilde girişini öngörüyor.
Teklifin ikinci aşaması, Gazze’de kalan rehinelerin İsrail ve Hamas arasında düşmanlığın kalıcı olarak sona erdirilmesine yönelik bir anlaşma ile serbest bırakılmaları ve İsrail güçlerinin Gazze’den tamamen çekilmesini içeriyor.
Üçüncü aşamada ise Gazze’de bir yeniden inşa planı ve hayatını kaybeden rehinelerin cenazelerinin ailelerine teslim edilmeleri yer alıyor.
