Doğu Karadeniz Bölgesi’nde yaş çay sezonunun birinci sürgün döneminin başlamasıyla üreticiler geçtiğimiz günlerde çay bahçelerine girdi. Geçmiş yıllarda Gürcistan’dan gelen işçilerle gerçekleştirilen çay toplama işlemlerinde son yıllarda çalışkanlıkları nedeniyle özellikle Afrika’dan ve daha çok da Senegal’den gelen işçiler tercih edilmeye başlandı. Sabahın erken saatlerinde bahçeye giren Senegalli işçilerin günlük ücretinin en az 2 bin TL olduğu öğrenildi.
“Ton işi olduğu zaman günlük 5 bin 500 TL oluyor”
Trabzon’un Of ilçesinde 3 yıldır çay toplama işlemi gerçekleştiren Senegalli Süleyman Akbay, 3 yıl önce çay toplamaya başladığını söyledi. Akbay "İlk yılımda Of’ta bir amcamız vardı. 2 yıl boyunca onların yanında çalıştım. Bu yıl 3. yılım oldu. Türkiye’de ilk yılımda İstanbul’daydım, çay sezonu olunca Trabzon’a geldim. Artık burada duruyorum. İlk çay toplamaya makasla birlikte başlamıştım. Sonra baktım ki herkes motorla kesiyor ben de gidip motor aldım. Senegal’den arkadaşlarım geçen sene geldiler. Onlara çay toplamayı ben öğrettim. Bu yıl yeni gelen arkadaşlarımızda oldu. Memleketten alışık olduğumuz için buradaki çay bahçelerinde çok zorlanmıyoruz. Sıcak havalarda bakıyoruz burada yaşayan vatandaşlar oturuyorlar ama biz çalışıyoruz. Senegal’den buraya çay toplamaya gelmek isteyenler oluyor. Maalesef kolay bir şekilde gelemiyorlar. Burada ton işi çalışıyoruz. Fiyatlar değişiyor. Ton işi olduğu zaman 5 bin 500 TL oluyor. Günlük en az bir ton topluyorum. Çay sezonu bittikten sonra Trabzon’da kalıyorum. Burada limanlarda çalışıyorum. Artık Of’luyum” dedi.
“Bize her yer Trabzon"
2 yıl önce Türkiye’ye geldiğini belirten Senegalli İsa Bah ise “İlk kez bu yıl çay toplamaya başladım. Süleyman arkadaşımız bana çay toplamayı öğretiyor. Çay toplamak çok güzel. Allah’a şükür buradakiler çok iyi. Çay sezonu bittikten sonra tekrar İstanbul’a gideceğim. Fabrikada çalışıyorum. Günde yaklaşık 500 kilogram çay kesiyoruz. 3 hafta daha burada çay toplayacağım. Bende artık Trabzonlu oldum. Bize her yer Trabzon” şeklinde konuştu.
Senegalli Mustafa Lo ise geçen yıl çay toplamaya başladığını kaydederek “İnşallah bu yıl çay toplamaya işi bitene kadar buradayız. Burada insanlardan çok memnunuz. Herkes bize iyi davranıyor. Burada kendi memleketimizdeymiş gibi hissediyoruz” diye konuştu.
Gineli İbrahim Yello ise Trabzon’da çok mutlu olduğunu ve çay toplama işine ilk kez bu yıl başladığını söyledi.
“Yevmiyeyi duyan buraya gelmeye başladı”
İstanbul’dan çay toplamak için memleketine gelen Trabzonlu Erkan Karamustafa ise sezonun başladığını ancak yorucu olduğunu dile getirerek “Çay kırmaya devam ediyoruz. Bu sene biraz kuraklık olduğu için verim düştü. Filizler çok büyümedi. Allah bereket versin. Yevmiyeyi duyan buraya gelmeye başladı. Biz hiç rahatsız değiliz. Herkes kıramıyor. Yaşlısı, hastası var. Gençler artık köylere gelmeyi bıraktılar. Geçmiş yıllarda Gürcistan’dan gelip burada çay topluyorlardı. Artık bizim paramız onlarda değersiz olduğu için gelmiyorlar. Önceden Gürcistan’dan doktor gelip ‘burada 3 ayda kazandığımı 1 sene orada geçiniyorum’ diyordu. Artık çay toplama işini bıraktılar” ifadelerini kullandı.
Ozan Köse - Tolga Şahin
