SAĞLIK - 28 Kasım 2025 Cuma 13:40

Hava kirliliği sigara kadar tehlikeli

A
A
A
Hava kirliliği sigara kadar tehlikeli

Akciğer kanserinin bir numaralı nedeni sigara kullanımıyken günümüzde dünya genelinde sigara kullanmayan kişilerde akciğer kanserinin görülme oranının artığını belirten Medicana Sağlık Grubu Göğüs Hastalıkları Bölümü’nden Uzm. Dr. Merda Erdemir Işık, "Sigara içmeyen kişilerde akciğer kanseri görülme oranlarındaki belirgin artış, son yılların en dikkat çekici halk sağlığı sorunlarından biri hâline geldi. Hava kirliliği, radon maruziyeti, kapalı alanlardaki kirleticiler ve genetik mutasyonlar gibi sigara dışı risk faktörlerinin önem kazandığı bu dönemde sigara içmeyen bireylerin de kanser riski açısından göz ardı edilmemesi gerekiyor" diye konuştu.


Sigara, başta akciğer kanseri olmak üzere birçok kanser türünün bir numaralı nedeni olarak biliniyor. Ancak artık sigara kullanmayan kişilerde de akciğer kanserine yakalanma oranlarında ciddi bir artış görüldüğünü belirten Medicana International İzmir Hastanesi Göğüs Hastalıkları Uzmanı Uzm. Dr. Merda Erdemir Işık, sigara dışında artan hava kirliliğinin de kanseri tetiklediğini söyledi. Uzm. Dr. Merda Erdemir ışık, "Dünya genelinde akciğer kanseri, hem erkeklerde hem de kadınlarda kansere bağlı ölümlerin başında geliyor. Ancak son yıllardaki istatistikler, özellikle kadınlarda ve genç yaş gruplarında hastalığın beklenenden daha fazla görüldüğünü ortaya koyuyor. Sigara içmeyen kişilerde akciğer kanseri görülme oranlarındaki belirgin artış, son yılların en dikkat çekici halk sağlığı sorunlarından biri hâline geldi. Hava kirliliği, radon maruziyeti, kapalı alanlardaki kirleticiler ve genetik mutasyonlar gibi sigara dışı risk faktörlerinin önem kazandığı bu dönemde sigara içmeyen bireylerin de kanser riski açısından göz ardı edilmemesi gerekiyor" dedi.



Yüzde 20’si hiç sigara içmeyenlerden oluşuyor


Dünya genelinde akciğer kanseri vakalarının yüzde 15-20’sinin hayatı boyunca sigara içmemiş kişilerden oluştuğunu aktaran Uzm. Dr. Merda Erdemir Işık, "Akciğer kanseri sadece sigara içenlerin hastalığıdır algısı artık geçerliliğini yitiriyor. Artışın en büyük nedenleri arasında hava kirliliği (PM2.5), radon gazı, pasif içicilik, genetik yatkınlık ve kapalı ortam toksinleri yer alıyor. Özellikle İstanbul, Ankara ve İzmir gibi büyük şehirlerde hava kalitesinin Dünya Sağlık Örgütü sınır değerlerinin üzerinde seyretmesi, sigara içmeyen bireylerde bile akciğer kanseri riskini artırıyor" ifadelerini kullandı. Vaka analizine bakıldığında özellikle sigara içmeyen kadınlarda akciğer kanserinin görüldüğünü söyleyen Uzm. Dr. Merda Erdemir Işık, "Özellikle adenokarsinom alt tipinin kadınlarda daha sık görüldüğü gözlemlenmiş. Bu durum, hem hormonal faktörlerle hem de kadın akciğer dokusunun çevresel toksinlere karşı daha duyarlı olabileceğine dair tespitler ilişkilendiriliyor. Ayrıca büyük şehirlerde yaşayan kadınların günlük yaşamda daha yüksek düzeyde hava kirliliğine maruz kalması da risk artışında önemli rol oynadığı düşünülüyor" açıklamasını yaptı.



Belirtiler çoğu zaman gözden kaçıyor


Sigara içmeyen kişilerde hastalığın çoğu zaman sessiz ilerlediğini dile getiren Uzm. Dr. Merda Erdemir Işık, geçmeyen öksürük, nefes darlığı, tekrarlayan enfeksiyonlar, göğüs ağrısı, ses kısıklığı ve açıklanamayan kilo kaybının ciddiye alınması gerektiğini vurguladı. "Sigara içmeyen kişilerde kanser riskinin daha düşük olduğunun düşünülmesi, tanıda gecikmelere neden olabiliyor" diyen Uzm. Dr. Merda Erdemir Işık, "Hava kirliliğinden korunmak için HEPA filtreli hava temizleyicileri kullanabilirsiniz, yoğun trafik saatlerinde dış hava aktivitelerini azaltın, evinizi mutlaka havalandırın, mutfak aspiratörlerinin aktif kullanın ve de radon ölçümünü yaptırın" diye konuştu.


Bunlar Da İlginizi Çekebilir
İstanbul Trendyol 1. Lig: Esenler Erokspor: 1 - Pendikspor: 1 Trendyol 1. Lig’in 38. ve son haftasında Esenler Erokspor, konuk ettiği Pendikspor ile 1-1 berabere kaldı. Maçtan dakikalar 18. dakikada sağ kanattan son çizgiye inen Amilton, topu ön direğe ortaladı. O noktada müsait pozisyonda bulunan Recep Niyaz, topukla yaptığı vuruşta uzak direk dibinden topu ağlara gönderdi. 1-0 42. dakikada ceza alanı sağ tarafında topu alan Bekir, pasını içeri çevirdi. Penaltı noktası yakınında hareketlenen Mesut’un vuruşunda top yakın köşeden filelere gitti. 1-1 45+2. dakikada Furkan’ın penaltı noktasına doğru çevirdiği topu Hamza kafayla indirdi. Kale önünde Wilks’in müsait pozisyonda yaptığı vuruşta meşin yuvarlak üsten dışarı çıktı. 74. dakikada Catakovic’in son çizgiden çevirdiği topa yakın mesafeden Recep Niyaz vuruşunu yaptı. Kaleci Utku gole izin vermedi. 90+3. dakikada Catakovic’in yakın mesafeden yaptığı vuruşta kaleci Utku topu çıkardı. 90+6. dakikada savunmadan seken topu önünde bulan Kayode, müsait pozisyonda vuruşunu yapamadı top dışarı gitti. Stat: Esenler Erokspor Hakemler: Adnan Deniz Kayatepe, Ömer Tevfik Özkoç, Ömer Lütfü Aydın Esenler Erokspor: Ertuğrul Çetin, Mikail Okyar, Cavare, Nzaba, Yunus Emre Gedik (Ömer Faruk Beyaz dk. 72), Tugay Kacar (Alper Karaman dk. 73), Kanga (Kayode dk. 79), Amilton (Berat Luş dk. 79), Recep Niyaz, Faye, Catakovic Yedekler: Birkan Tetik, Enes Ali Oral, Jack, Onur Ulaş, Eray Korkmaz, Enes Alıç Teknik Direktör: Osman Özköylü Pendikspor: Utku Yuvakuran, Erdem Gökçe (Kitsiou dk. 46), Yiğit Fidan, Berkay Sülüngöz, Furkan Doğan, Mesut Özdemir (Hüseyin Maldar dk. 72), Bekir Karadeniz (Efehan Pekdemir dk. 79), Wilks (Görkem Bitin dk. 62), Hakan Yeşil, Hamza Akman, Clarke-Harris (Thuram dk. 62) Yedekler: Emre Koyuncu, Ahmet Karademir, Enis Safin, Adnan Uğur, Tarık Tekdal Teknik Direktör: Sinan Kaloğlu Goller: Recep Niyaz (dk. 18) (Esenler Erokspor), Mesut Özdemir (dk. 42) (Pendikspor) Sarı kartlar: Berkay Sülüngöz, Görkem Bitin, Hüseyin Maldar (Pendikspor)
Çorum Trendyol 1. Lig: Çorum FK: 1 - Erzurumspor FK: 1 Trendyol 1. Lig 38. hafta karşılaşmasında Çorum FK, evinde Erzurumspor FK ile 1-1 berabere kaldı. Maçtan dakikalar 10. dakikada Braian Samudio, kaleciden dönen topu kafa vuruşuyla ağlara gönderdi. 1-0 78. dakikada Pedrinho’nun topa elle müdahalesinin ardından hakem penaltı noktasını gösterdi. 81. dakikada beyaz noktanın başına geçen Eren Tozlu, topu ağlara yolladı. 1-1 Stat: Çorum Şehir Hakemler: Muhammet Ali Metoğlu, Mehmet Emin Tuğral, Harun Güngör Çorum FK: İbrahim Sehic, Sinan Osmanoğlu, Arda Şengül, Kerem Kalafat, Erkan Kaş, Yusuf Erdoğan (Burak Çoban dk. 82), Pedrinho (Mame Thiam dk. 85), Ahmed Ildız (Ferhat Yazgan dk. 65), Serdar Gürler, Fredy (Oğuz Gürbulak dk. 72), Braian Samudio Yedekler: Joseph Attamah, Danijel Aleksic, Cemali Sertel, Ibrahim Zubairu, Üzeyir Ergün, Hüseyin Akınay Teknik Direktör: Uğur Uçar Erzurumspor FK: Erkan Anapa, Amar Gerxhaliu, Cengizhan Bayrak, Ömer Arda Kara, Orhan Ovacıklı, Brandon Baiye, Giovanni Crociata (Mert Önal dk. 88), Bennur Keser (Hüsamettin Yener dk. 46), Murat Cem Akpınar (Eren Tozlu dk. 63), Cheikne Sylla (MartinRodriguez dk. 64), Mustafa Fettahoğlu (Ali Ülgen dk. 73) Yedekler: İlkan Sever, Salih Sarıkaya, Fernando, Mustafa Yumlu, Kağan Moradaoğlu Teknik Direktör: Serkan Özbalta Goller: Braian Samudio (dk. 10) (Çorum FK) Eren Tozlu (dk. 81) (Erzurumspor FK) Sarı kartlar: Erkan Kaş, Fredy, Oğuz Gürbulak (Çorum FK), Giovanni Crociata (Erzurumspor FK)