NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, Hollanda’nın Lahey kentinde düzenlenen NATO Zirvesi öncesinde NATO Kamu Forumu’nda konuştu. Rutte, forumda NATO üyesi 32 müttefik ülkeden gelen sorulara cevap verdi. ABD’nin NATO’ya olan bağlılığına ilişkin bir soruya yanıt veren Rutte, "ABD Başkanı Trump ve ABD’nin üst düzey yönetimi, NATO’ya tamamen bağlı. Ancak bu bağlılık, beraberinde bir beklenti de getiriyor" dedi.
ABD’nin, Avrupa ve Kanada’nın savunmaya yeterince bütçe ayırmadığı görüşünde olduğunu ifade eden Rutte, "ABD, bizden savunma harcamalarımızı, kendi harcamalarıyla eşitlememizi bekliyor. Burada, şu meşhur yüzde 5 meselesine geliyoruz. Bu hususta, ABD’nin zaten bu seviyede olduğunu söyleyebiliriz. Sadece temel savunma harcamalarına değil, savunma ve güvenlikle ilgili tüm yatırımlara baktığımızda oldukça yüksek seviyedeler. Ve bizim harcamalarımızın da denk düzeyde olmasını istiyorlar. Bizim açımızdan bakıldığında evet, bu eşitlenme adil olduğu için önemlidir. Fakat asıl neden bu değil. Savunma harcamalarını artırmamızın esas ve birinci nedeni, Rusya tehdididir." dedi.
"Ukrayna’ya verilen destek geçen yıldan daha yüksek düzeyde"
Rutte, Ukrayna’da çözüme ne kadar yakın olunduğu ve NATO’nun Ukrayna’ya olan bağlılığına ilişkin "Avrupalılar ve Kanadalılar, bu yıl için Ukrayna’ya 35 milyar euro askeri destek taahhüdünde bulundu. Geçtiğimiz yıl boyunca bu rakam, 50 milyar euronun biraz üzerindeydi. Bu yıl ise henüz yılın yarısına bile gelmeden şimdiden 35 milyar euro seviyesine ulaşıldı. Bazı müttefikler bu rakamın 40 milyar euroya yaklaştığını söylüyor" dedi.
Rutte, "Bu harika bir haber ve Ukrayna’ya verilen desteğin geçen yıldan bile yüksek bir düzeyde olduğunu gösteriyor. Ayrıca, bu konuda üstlenilen yükün ABD’den Kanada ve Avrupa’ya doğru kaydığını görüyoruz ki bana göre bu adil bir durum" dedi.
"Trump’ın tıkanıklığı aşması son derece önemliydi"
Ukrayna’da barışın ne zaman tesis edileceğini bilemeyeceğini de sözlerine ekleyen Rutte, "Fakat Başkan Trump’ı tıkanıklığın aşılmasını sağladığı için takdir etmek istiyorum. Göreve geldiğinde Başkan Putin ile diyalog başlattı ve her zaman için bu adımın çok kritik olduğunu düşündüm. Bu tıkanıklığı kırabilecek tek bir lider vardı ve bu da ABD Başkanı olmak zorundaydı çünkü kendisi dünyanın en güçlü lideri, küresel GSYİH’nin yüzde 25’ini temsil ediyor ve dünyanın en güçlü ordusunun başında bulunuyor. Bu nedenle onun bu tıkanıklığı aşması son derece önemliydi" ifadelerini kullandı.
Rutte, "Ancak bu hemen bir anlaşma sağlanacağı anlamına gelmiyor, bu zaman alacak. Fakat bu süreçte, Ukrayna’nın savaşta kalabilmesi ve ihtiyaç duyduğu her şeyi elde edebilmesini sağlamamız gerekiyor. Gerçek müzakereler başladığında, Ukrayna’nın mümkün olan en güçlü konumda olması şart" dedi.
"Ukrayna, Avrupa’nın en büyük silah üreticilerinden biri"
NATO’nun Ukrayna’daki savaştan ne gibi dersler çıkardığına ilişkin soruya yanıt veren Rutte, Ukrayna’da çok fazla gelişme yaşandığını ve NATO’nun buradan çok önemli dersler çıkardığını söyledi. Polonya’da NATO-Ukrayna Ortak Analiz, Eğitim ve Öğretim Merkezi (JATEC) adlı bir kuruluş bulunduğunu ve bu kurumun savaştan çıkarılan tüm dersleri analiz ettiğini ve Ukraynalıların tecrübelerinden ders çıkardıklarını ifade eden Rutte, "Durum, NATO olarak bizi ve her müttefik ülkeyi, savunma konseptlerimizi üç buçuk yıl öncesine kıyasla gözden geçirmeye zorluyor" dedi.
Ukrayna’nın Avrupa’nın en büyük silah üreticilerinden biri olduğunun da unutulmaması gerektiğini ifade eden Rutte, stoklarının azaldığını gören birçok ülkenin Ukrayna’daki savunma sanayi altyapısına yatırım yaptığına dikkat çekti. Rutte, "Böylece Ukrayna, savaşta ihtiyaç duyduğu silahları üretebilir hale geliyor. Bu aynı zamanda Ukrayna ekonomisine de yardımcı oluyor. Uzun vadede bize de faydası olacak zira savaş sonrasında savunma sanayi altyapısı orada olacak. Elbette bu, Avrupalılar ve diğer müttefikler için silah satın alabilecekleri bir kaynak oluşturacak" dedi.
"Türkiye’nin çok büyük bir savunma sanayi altyapısına sahip olduğu unutulmamalı"
Rutte, "Bu arada Türkiye’nin çok büyük bir savunma sanayi altyapısına sahip olduğu unutulmamalı. Bunu bazen göz ardı ediyoruz ama gerçekten öyle. Türk şirketlerinden bazılarını ziyaret ettim ve gerçekten etkileyiciydi. Bu nedenle Türk savunma sanayi altyapısı İngiltere, Norveç ve AB ile mümkün olduğunca bağlantılı olmalı. NATO içinde bazı türden duvarlar örülmemeli. Bunların kimseye faydası olmaz" dedi.
