Esad rejimine karşı mücadele veren muhalif gruplar, başkent Şam’a girip kontrolü ele geçirdi ve Beşar Esad ülkeyi terk etti. Suriye’de rejim değişikliğiyle iç savaşın sona ermesinden sonra altyapının yeniden kurulması ve piyasa ekonomisinin kurumsallaşması için çalışmalar sürüyor. 13 yıldır süren iç savaşın ardından Suriye’nin yeniden inşası için Türk iş adamları kolları sıvadı. Geçtiğimiz hafta Ticaret Bakanı Ömer Bolat, aralarında Adana Ticaret Odası (ATO) Başkanı Yücel Bayram’ın da yer aldığı bir grupla Suriye’yi ziyaret etti. İki ülke arasında vergilendirmeden altyapıya, ticaretten kurumsallaşmaya kadar birçok alanda temaslarda bulunuldu.
"Altyapı ve enerji sorunu çok fazla"
ATO Başkanı Yücel Bayram, ziyareti İhlas Haber Ajansı’na değerlendirdi. Bayram, Suriye’yi yeniden ayağa kaldırmaya hazır olduklarını belirterek, "Suriye’ye giden ilk ticaret heyeti bizdik. Suriye’de birçok bakan ile görüştük. Suriye bizim için olmazsa olmaz bir kapı. Ancak Suriye hükumeti kurulalı 4 ay dolmadı. Bakanlar, kadrolar, kendilerinin yapacağı şeylerin tam anlamıyla oturması gerekir. Temmuz ayı gibi bir ziyaret daha yapılması bekleniyor. Biz Şam’ı ziyaret ettik ancak Halep, Lazkiye ve birçok bölge var. Halep’te inşaat işi çok fazla. Altyapı ve enerji sorunu çok fazla. Günde 4 saat enerji verilebiliyor. Bankacılık sistemleri yok, kredi kartı yok. Hangi para biriminin geçtiği belli değil" dedi.
"Çok verimli bir görüşme oldu"
Adana’da kayıtlı 634 Suriyeli firma olduğunu ve bunlarla görüşmeler yapacağını anlatan Bayram, "Şu anda Adana’da 634 kayıtlı Suriyeli firma var. Gelecek hafta onlarla bir toplantı yapacağım. Suriye’den döndükten sonra Suriye’de ne yatırım yapabiliriz, hangi sektörler için yatırımlar yapılabilir bunun için mail attım ve dönüş bekliyorum. Çok verimli bir görüşme oldu. İnşallah Suriye’de bir an önce ticarete başlarız. Suriye’de ticaret de yaparız, firma da kurarız ama bir devlet güvencesi gerekli" ifadelerini kullandı.
"Sadece Şam olarak düşünmemek lazım, her yere ihracat yapabilirsiniz"
Suriyelilerin çalışkan insanlar olduğuna vurgu yapan Bayram, "Benim gördüğüm kadarıyla her sektörde eksikleri var. Çalışkan insanlar ama işi bilmiyorlar. Uçaktan inerken, kalkarken büyük fabrikalarının olduğunu gördük ama ne ürettiklerini tam bilmiyoruz. Bizler orada altyapı, enerji, inşaat, lojistik ve birçok sektörde ticaret yapabiliriz. Gıda konusunda iyiler ama büyük marketleri yok. Her şeyden önce bizim bakış açımız Adana olarak Suriye doğuya merkez bir bölge. Sadece Şam olarak düşünmemek lazım. Suudi Arabistan, Katar, Fas’a her yere ihracat yapabilirsiniz. Türkiye ile Suriye arasında 2 yeni gümrük kapısı açılacak. Ziyarette bu da görüşüldü" diye konuştu.
"Mazotu caddelerde satıyorlar"
Suriye’nin şu anki halini savaş sonrası Irak’ın durumuna benzeten Bayram, "Suriye’de iş çok. Bir an önce orada enerji sorununun çözülmesi lazım. Baktığınızda petrolde, rafineride çok iyiler ama bir tane petrol istasyonu bulamazsınız. Mazotu caddelerde satıyorlar. Orada iş çok. Sadece Suriye olarak değil bölgesel düşünmek lazım. Irak’ın ilk hali de böyleydi ama şimdi Adana ve Gaziantep’in en çok ihracat yaptığı ülkelerin başında Irak geliyor. Irak’ta ticaret oturdu" şeklinde konuştu. Şu ana kadar Adana’da hiçbir Suriyeli şirketin kapanmadığına da vurgu yapan Bayram, "Suriyeli şirketler de oradaki anayasal sorunların çözülmesini bekliyor. Bizler çok sektörde yatırım yapabiliriz ama güven önemli. Adanalı iş insanları olarak umutluyuz. Orada iş olur. Her şeyden önce eleman sorunu yok. Çalışkan insanlar" diyerek sözlerini tamamladı.
Umutcan İşledici - Elif Ayşenur İşledici
