ABD Başkanı Donald Trump, Beyaz Saray’da Avustralya Başbakanı Anthony Albanese ile bir araya geldi. İki lider, düzenledikleri toplantıda iki ülke arasında kritik mineraller ve nadir toprak elementleri anlaşması imzaladı. Trump, imzaların ardından gündeme dair açıklamalarda bulundu. Rusya-Ukrayna Savaşı’na ilişkin açıklamasında diplomatik çözüm çağrısını yineleyen Trump, "Anlaşma yapmaya çalışıyoruz. Eğer anlaşma olursa harika olur. Ama olmazsa çok fazla insan büyük bir bedel ödeyecek" ifadelerini kullandı.
Trump, Rusya ve Ukrayna’da savaş nedeniyle haftada 5 ila 7 bin askerin öldüğünü, bunun da İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana en korkunç tablo olduğunu söyledi. Trump, "Ben başkan olsaydım bu savaş asla çıkmazdı. Şimdi ise her iki tarafta da binlerce insan ölüyor. Bu bir trajedi" dedi.
Trump, Putin’le görüşmelerin devam ettiğini aktararak, Ukrayna’ya yapılacak yardımların ABD’nin çıkarlarıyla uyumlu olması gerektiğini belirtti. Trump, "Biz artık savaşlara para değil, diplomasi yatırıyoruz" dedi.
"Orta Doğu’da ilk kez barış var"
İsrail ve Hamas arasında varılan ateşkese değinen Trump, "Orta Doğu’da ilk kez barış var. Hamas ile anlaştık, iyi davranacaklarına söz verdiler. Ama eğer bu anlaşmaya uymazlarsa gidip onları ortadan kaldıracağız" ifadelerini kullandı.
Trump, ABD askerlerinin Gazze’de sahaya inmeyeceğini belirterek, "ABD askerleri sahaya çıkmayacak. Buna gerek yok. Çünkü bu anlaşmaya 59 ülke imza attı. Hepsi aynı safta" dedi.
"Artık silahların değil, anlaşmaların konuştuğu bir dönem başladı"
İsrail-Hamas arasındaki ateşkes için yürütülen diplomatik çabanın çok uluslu boyutuna dikkat çeken Trump, "Anlaşmayı kabul eden 59 ülke var. Dört ay önce birbirleriyle konuşmayan ülkeler, bugün aynı masada. Hiç kimse bunu beklemiyordu. Artık silahların değil, anlaşmaların konuştuğu bir dönem başladı. Hamas’ın İran’dan aldığı destek bitti. Artık kimsenin desteğini almıyorlar. Bu da ateşkesin kalıcı olma şansını artırıyor" ifadelerini kullandı.
İsrail’in gerekirse Gazze’ye yönelik saldırılarını yeniden başlatabileceğini belirten Trump, ancak diplomatik baskıyı tercih ettiklerini vurgulayarak, "İsrail iki dakika içinde oraya girebilir. Ona oraya gitmesini istersem, ona ‘Oraya git ve durumu hallet’ diyebilirim. Ama şu anda bunu söylemedik. Biraz şans vereceğiz ve umarım şiddet biraz azalır" dedi.
"Biz savaş başlatan değil, savaş bitiren bir ülkeyiz"
Trump, kendi döneminde oluşturulan yeni Orta Doğu politikasını "diplomasi merkezli caydırıcılık" olarak tanımlayarak, "Biz savaş başlatan değil, savaş bitiren bir ülkeyiz. Şu anda Orta Doğu’da ateşkesin sürmesi için diplomasi yürütüyoruz. ABD askerlerinin sahaya inmesine gerek yok" dedi.
Trump, 59 ülkenin dahil olduğu anlaşmanın ABD’nin diplomatik öncülüğünde yürütüldüğünü belirterek, "Bu bir ABD başarısı değil, bir insanlık başarısıdır. Kan dökülmemesi için herkes elinden geleni yapıyor" ifadelerini kullandı.
Trump, ayrıca İran’a yönelik sert tutumun bu anlaşmanın zeminini oluşturduğunu da vurgulayarak, "İran’a o kadar sert vurduk ki, artık bölgede eski etkisini sürdüremiyor. Bu da barışın önünü açtı" dedi.
"Çin artık ABD’yi sömüremeyecek"
Çin ile ticaret görüşmeleri başarısız olursa yeni yaptırımlar uygulayacaklarını duyuran Trump, "Şu anda Çin bize yüzde 55 oranında gümrük vergisi ödüyor. Eğer adil bir ticaret anlaşması yapmazsak, 1 Kasım’dan itibaren bu oranı yüzde 155’e çıkaracağım" dedi.
Trump, Çin lideri Xi Jinping ile önümüzdeki haftalarda Güney Kore’de görüşeceğini açıklayarak, "Başkan Xi ile çok iyi bir ilişkimiz var. Ama adil bir anlaşma istiyoruz. Çin artık ABD’yi sömüremeyecek. Çin'e davet edildim ve bunu gelecek yılın başlarında yapacağım. Her şeyi ayarladık" dedi.
Trump, ayrıca Çin’in havacılık sanayisinde ABD’ye bağımlı olduğunu hatırlatarak, "Uçak parçalarını durdurduğumuzda 400’den fazla Çin uçağı yerde kalmıştı. Bu, ABD’nin ekonomik gücüdür. Biz dostluk isteriz ama sömürüye izin vermeyiz" ifadelerini kullandı.
ABD Başkanı Trump, "Sekiz ayda sekiz savaşı gümrük vergileriyle çözdüm" diyerek, ekonomik araçların dış politikada ne kadar etkili olduğunu vurguladı.
"Çin'le çatışma değil, adil bir rekabet istiyorum"
Avustralya ile yapılan savunma iş birliğini "Hint-Pasifik güvenliğinin garantisi" olarak tanımlayan Trump, "AUKUS anlaşması, Çin’in bölgesel genişleme çabalarına karşı en güçlü caydırıcıdır. Ama ben Çin’le çatışma değil, adil bir rekabet istiyorum" dedi.
Dilek Kaya
