Slovakya Başbakanı Robert Fico, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ile bir araya geldi. Rubio ve Fico, ikili görüşmenin ardından ortak basın toplantısı düzenledi. Slovakya Başbakanı Fico, Rubio ile görüşmelerinde nükleer enerjide işbirliği ve Slovakya’da ABD’nin desteğiyle inşa edilecek nükleer santral bloğu, bölgede enerjiye ilişkin konular ve Ukrayna’daki savaşı ele aldıklarını açıkladı. Fico, "Sayın Bakan’a açıkça ifade ettim. Bu savaşın bir süre daha devam edeceğini düşünüyoruz. Kısa vadede bir barış çözümü görmüyoruz. Ukrayna ve Rusya’nın dilini anlayan, güçlü istihbarat servislerine sahip ve Ukrayna’ya komşu bir ülke olarak Slovakya’nın görüş alışverişine katkı sunabileceğini ifade ettim" dedi.
ABD Başkanı Donald Trump’ın Ukrayna’daki savaşa pragmatik ve akılcı yaklaşımını takdir ettiğini ifade eden Fico, "Biz de bu savaşı anlamsız ve gereksiz buluyoruz. Slovakya, herhangi bir şekilde barış girişimine yardımcı olabilecekse bunu yapmaya hazırız" dedi.
"İstanbul’da masada bir anlaşma hazırdı ve savaş bitebilirdi"
Avrupa Birliği’nin (AB) rekabet gücüyle ilgili benzeri görülmemiş bir krizle karşı karşıya olduğunu ifade eden Fico, "Çok büyük bir problem yaşıyoruz. AB, ekonomik olarak derin bir kriz içinde ve anlamsız ideolojik iklim hedeflerini geride bıraktığımızı kabul etmezsek bu krizden çıkamayacağız" dedi.
Avrupa’nın Ukrayna konusundaki stratejisini de açıklamanın zor olduğunu savunan Fico, "Savaşın başlamasından üç ay sonra nisan ayında İstanbul’da masada bir anlaşma hazırdı ve savaş bitebilirdi. Fakat bazı Batılı siyasetçiler oraya gidip ‘Bunu yapamazsınız’ dediler. Çünkü Ukrayna’yı savaşta destekleme, yaptırımlar, krediler yoluyla Rusya’nın ekonomik ve stratejik olarak zayıflatılacağına inanıyorlardı. Şu an artık bunun işe yaramadığını biliyoruz" dedi.
Halihazırda AB’nin Ukrayna için 90 milyar euro daha kredi sağladığını ifade eden Fico, "AB Liderler Zirvesi’nde bu askeri zihniyetli kredi girişimine katılmak istememiş olmamdan gurur duyuyorum. Aralıkta ne olacak biliyor musunuz? Daha fazla kurban sayacağız. Rus ve Ukrayna tarafında yüz binlerce ölüm. Ve tek sonuç, Rusya’nın Ukrayna topraklarında daha derinlere ilerlemiş olması olacak. O halde bu stratejinin manası nedir? Görüşüm değişmedi. Bu savaşın manasız olduğuna inanıyorum" dedi.
Fico, "Rus ordusunun ilerleyişini durdurmak için Avrupa’nın daha kaç yaptırım paketi kabul etmesi gerekiyor? Belki 100, 150? Bence 20 yaptırım paketi çıkarmak yerine 20 barış girişimi çıkarmalıydık. AB, tüm çabasını buna harcamalıydı" dedi.
"NATO üyeleri ne kadar güçlüyse, NATO da o kadar güçlü olur"
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ise, Slovakya’nın kendi ulusal çıkarlarını koruma temelli yaklaşımını takdir ettiklerini ve ABD’nin de dış politikasını aynı şekilde gördüğünü söyledi. Slovakya’nın Ukrayna savaşı konusundaki görüşlerini de takdir ettiklerini ifade eden Rubio, "ABD’nin rolünü son derece ölümcül, kanlı ve maliyetli bu savaşı sona erdirmeye yönelik kolaylaştırıcı bir rol olarak görüyoruz. Kiev’de yaşananlar dehşet verici. İnsanlar, yılın en soğuk günlerinde elektriksiz ve enerjisiz kalıyor. Ölüm sayıları her iki tarafta da çok yüksek. Başkan, bu korkunç çatışmayı müzakere yoluyla sona erdirmenin mümkün olup olmadığını araştırmak için en üst düzeyde çaba harcıyor" dedi.
ABD’nin NATO’ya olan bağlılığını bir kez daha teyit eden Rubio, "NATO üyeleri ne kadar güçlüyse, NATO da o kadar güçlü olur. Bu ise ABD’nin gücünü eksiltmez" ifadelerini kullandı. ABD’nin NATO müttefiklerinin daha güçlü olmasını istemesinin ABD’nin NATO’dan ayrılmayı planladığı manasına gelmediğini vurgulayan Rubio, "Biz, ittifakın o kadar güçlü olmasını istiyoruz ki, kimse ama kimse onu asla sınamaya cesaret edemesin. Kimse asla ona meydan okumaya kalkışmasın. Bu yüzden üyelerin her biri tarafından ittifakı güçlendirmeye yönelik atılan her türlü adımı memnuniyetle karşılıyoruz. Ve bunu çok olumlu bir şey olarak görüyoruz" dedi.
"Şu an müzakerelere odaklanıyoruz"
Basın toplantısında Trump yönetiminin İran’a saldırmaya karar vermesi durumunda bunu Kongre ile istişare edip etmeyeceği sorusu üzerine Rubio, "İran’a saldırı ya da buna benzer bir mesele hakkında konuşmayacağım. Çünkü Başkan diplomasiyi tercih ettiğini açıkça belirtti" dedi.
ABD’nin radikal Şii din adamlarıyla karşı karşıya olduğunu ve saf teoloji temelinde jeopolitik kararlar alan bir yapıyla uğraştığını söyleyen Rubio, "Kimse İran’la başarılı bir anlaşma yapabilmiş değil ama biz deneyeceğiz. Steve Witkoff ve Jared Kushner seyahat edecekler. Sanırım şu anda önemli görüşmeler yapmak üzere yoldalar ve bunun nasıl sonuçlanacağını göreceğiz" dedi.
Kongre ile istişareler konusunda yasalar ne gerektiriyorsa onu yapacaklarını vurgulayan Rubio, "Ama şu an müzakerelere odaklanıyoruz" dedi.
"Venezuela, altı hafta önce olduğundan çok daha iyi bir durumda"
Slovakya Başbakanı Robert Fico’nun ABD’nin Venezuela operasyonuna ilişkin eleştirilerine ilişkin soru üzerine Rubio, "Birçok ülke Venezuela’da yaptıklarımızdan hoşlanmadı. Doğrudur. Fakat bu bizim ulusal çıkarımızaydı. Eminin bir gün de onların yaptığı bir şey bizim hoşumuza gitmeyecek ve biz de 'bunu beğenmedik' diyeceğiz. Ne olmuş yani. Bu, dost olamayacağımız anlamına gelmez" dedi.
Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro’yu "narko-terörist" ifadeleriyle tanımlayan Rubio, "Bakın o gittiğinden beri Venezuela’da altı haftada neler oldu? Şimdi gidilecek daha çok yol var. Halen yapılması gereken çok iş var. Ama size söyleyebileceğim, Venezuela’nın bugün altı hafta önce olduğundan çok daha iyi durumda olduğudur. Yani, bu projeden büyük gurur duyuyoruz" dedi.
ABD Başkanı Donald Trump’ın ilk döneminden beri yaptığı açıklamalarda NATO’nun daha güçlü olmasını istediğini ifade eden Rubio, "Bu konuda iyi bir yolda ilerlediğimizi düşünüyorum. Çok büyük ilerleme gördük ve umarım bu yönde ilerlemeye devam edeceğiz. Çünkü bu ittifakı daha güçlü kılıyor" dedi.
Rubio, "Bireysel olarak daha güçlü olduğumuzda, kolektif olarak da daha güçlü oluruz. Çünkü her birimizin masaya getirdiği kapasite artıyor. Her ülkenin kendine özgü bir durumu vardır. NATO üyesi her ülkenin bazı durumlarda stratejik avantajları, masaya koyabileceği özel katkılar vardır" dedi.
Grönland konusunda temaslar sürüyor
Rubio, Grönland’a ilişkin bir soruya, "Görüşmeler gerçekleştiriyoruz ve bunlar hakkında konuşmayacağım. İyi bir süreç oluşturduk. Onlarla temas halindeyiz. İyi bir gidişatta olduğumuza dair çok olumlu ve iyimser hissediyorum" cevabını verdi.
"Suriye'nin olumlu bir yönde gittiğini düşünüyoruz"
Suriye’deki gidişata ilişkin soru üzerine Almanya’nın Münih kentinde Suriyeli yetkililerle tarihi bir toplantı gerçekleştirildiğini belirten Rubio, "Suriye’de iki seçeneğimiz vardı. Birincisi, oranın 18 ayrı parçaya bölünerek dağılmasına izin vermek, uzun vadeli iç savaş, istikrarsızlık, kitlesel göç, bölgenin teröristlerin oyun alanı haline gelmesi, DEAŞ’in her yerde dolaşması ve İran’ın geri dönmesi. Bu birinci seçenekti. Diğer seçenek ise bu geçiş yönetimi ve Başkan eş-Şara ile birlikte çalışmanın mümkün olup olmadığını denemekti. Tahmin edin ne oldu? İkinci seçeneği seçtik, çünkü mantıklıydı" dedi.
Suriye’nin kuzeydoğusundaki durum patlak verdiğinde de devreye girdiklerini söyleyen Rubio, "Başkan, şahsen Devlet Başkanı eş-Şara ile iki defa görüşerek müdahil oldu. 'Çatışmayı durdurun ve DEAŞ mahkumlarını oradan taşıyalım. Binlerce DEAŞ militanı kaçabilir ve kaosa neden olabilir. Çatışmayı durdurun, DEAŞ’lıları taşıyalım ve sonra bu entegrasyon konusunu, Kürtlerin ulusal güçlere entegrasyonu konusunu görüşmek için zamanımız olsun’ dedi ve eş-Şara da bunu yaptı" ifadelerini kullandı.
Suriye’deki mevcut durum konusunda oldukça pozitif olduklarını vurgulayan Rubio, "Olumlu bir yöne gittiğini düşünüyoruz. Her ne kadar sınanmış olsa da. Zor günler oldu, açıkçası çok endişe verici günler de oldu. Ama gidişatı beğeniyoruz. Suriye’yi bu yol üzere tutmamız gerekiyor. İyi anlaşmalarımız var" dedi.
İbrahim Aydoğan
