Kazakistan’da yeni Anayasa’nın kabulüne ilişkin ulusal referandumun ardından ilk çıkış anketi sonuçları kamuoyuyla paylaşıldı. Avrasya Entegrasyonu Enstitüsü’nün verilerine göre, seçmenlerin yüzde 88’si yeni Anayasa için "evet" dedi. Kazakistan Merkez Seçim Komisyonu’nun açıkladığı kesin olmayan sonuçlara göre, referanduma katılım oranı yüzde 73,24 oldu. Kesin sonuçların 21 Mart’a kadar açıklanması bekleniyor.
Yeni Anayasa taslağı
96 maddeden oluşan yeni Anayasa taslağı, iki meclisli parlamenter sistemden tek meclisli sisteme geçişi, cumhurbaşkanı yardımcılığı görevinin oluşturulmasını ve insan haklarının korunmasının güçlendirilmesini öngörüyor.
Taslağa göre iki meclisli parlamento kaldırılarak Kurultay adı altında tek meclisli bir parlamento oluşturulacak. 145 sandalyeden oluşacak Kurultay milletvekilleri, nispi temsil sistemiyle 5 yıllığına seçilecek.
Yeni Anayasa ayrıca cumhurbaşkanı yardımcılığı görevinin oluşturulmasını ve devlet kurumları ile yerel yönetimlerde Kazakça’nın yanı sıra Rusça’nın da resmi dil olarak kullanılmasını öngörüyor.
Taslakta ayrıca ulusal diyalog platformu olarak Halk Konseyi oluşturulması, ölüm cezasının tamamen yasaklanması ve dijital ortam dahil olmak üzere kişisel verilerin korunmasının güvence altına alınması gibi düzenlemeler yer alıyor.
Tokayev: "15 Mart’ı Anayasa Günü olarak kutlayacağız"
Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev, yeni Anayasa’nın kabulü için düzenlenen referandumda sandık çıkış anket sonuçlarının devlet televizyon kanalları aracılığıyla duyurulmasının ardından Kazmedia Merkezi stüdyosunda halka seslendi. Kazakistan vatandaşlarının anayasal reformu desteklediğini belirten Tokayev, “Bugün ülkemiz için gerçekten tarihi bir olaya tanıklık ettik. Kazakistan vatandaşları referanduma katılarak anaysal reformu destekledi. Onlar oylarını ülkemizin geleceği için kullandı. Bundan böyle 15 Mart’ı her yıl önemli bayramlarımızdan biri olan Anayasa Günü olarak kutlayacağız” dedi.
Cumhurbaşkanı Tokayev, referandumun üst düzeyde, açık ve adil şekilde yapıldığını söyleyerek, “Kazakistan vatandaşları birlik, dayanışma, vatanseverlik ve vatanın kaderi için ortak sorumluluğun parlak örneğini gösterdi. Bu Halk Anayasa’sı bizi yeni başarı ve kazanımlara götürecek, bundan hiçbir şüphe yoktur. Rekor düzeyde yüksek katılım kaydedildi” ifadelerini kullandı.
“Yaz aylarında parlamento seçimleri yapılacak”
Daha sonra gençlerle bir araya gelen Cumhurbaşkanı Tokayev, burada yaptığı konuşmada ise referandum için ülkede kapsamlı bir seçim kampanyasının yürütüldüğünü belirterek, “Önümüzde daha yapacak çok iş var. Yaz aylarında parlamento seçimleri yapılacak ve bunları tek bir ülke olarak birlik içinde gerçekleştirmeliyiz. Bu parlamentonun gençlerin parlamentosu olması gerektiğini düşünüyorum” dedi.
Nurdaulet Beibitov - Aliia Raimbekova
