New York – Birleşmiş Milletler (BM) Genel Merkezinde Bakü Girişim Grubu ve Uluslararası Dekolonizasyon Cephesi temsilcileri tarafından düzenlenen “Dekolonizasyon: Sessiz Devrim” konferansı, sömürgecilik karşıtı önemli bir girişime sahne oldu.
Konferansın sonunda katılımcılar, "Sömürgecilik Zulmünün Tanınması ve Tazminat Talepleri" başlıklı bir dilekçe başlattı. Dilekçede, sömürgecilik döneminde mağdur olan halkların maddi ve manevi zararlarının uluslararası düzeyde tanınması ve bu zararlar için tazminat ödenmesi talep edildi.
Sömürgeci rejimlerin politikalarının on milyonlarca insanın sömürülmesine, köleleştirilmesine, etnik ayrımcılığa ve sosyo-ekonomik krizlere yol açtığı vurgulanırken, sömürge yönetimlerinin etkilerinin günümüzde de devam ettiği ifade edildi.
Fransa ve Hollanda Eleştirildi
Konferansta, özellikle Fransa ve Hollanda gibi ülkelerin sömürgecilik döneminde kurulan sistemlerden hâlâ faydalandıkları belirtilirken, Kanaki (Yeni Kaledonya), Maohi Nui (Fransız Polinezyası), Guadeloupe, Wallis ve Futuna, Martinik, Fransız Guyanası, Saint Martin, Bonaire, Réunion ve Mayotte gibi bölgelerin adaletsiz ticaret sistemleri, yasa dışı mali akışlar ve borç yükü gibi sorunlarla mücadele ettiği vurgulandı.
Talepler Listelendi
Dilekçede şu talepler yer aldı:
- Tarihsel Sorumluluğun Kabulü ve sömürgeci rejimler tarafından resmi özür dilenmesi
- Hak edilen tazminatların ödenmesi, borçların silinmesi ve ekonomik destek sağlanması
- Sosyal ve kültürel desteklerin temin edilmesi
- Çevreye verilen zararların tanınması
Bu girişimin küresel adalet ve sürdürülebilir kalkınma açısından büyük önem taşıdığı belirtilirken, BM Genel Kurulu’nun 1514 (XV) sayılı kararı ve 2001 tarihli BM Durban Bildirgesi gibi uluslararası hukuk belgelerinde de bu taleplerin yer aldığı hatırlatıldı.
Ayten Mamadli
