ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Belçika'nın başkenti Brüksel'deki NATO dışişleri bakanları toplantısının ardından NATO Karargahı'nda basın mensuplarının sorularını yanıtladı. ABD'nin uyguladığı tarifeler nedeniyle piyasalarda yaşanan çöküşe ilişkin bir soruya cevap veren Rubio, "Piyasalar, küresel ticaret düzeninde yaşanan dramatik bir değişime tepki veriyor. Olan şey oldukça basit. Eğer bir şirketiniz varsa ve ürünlerinizin büyük bir kısmını Çin'de üretiyorsanız, bir anda hissedarlar ve borsa oyuncuları, Çin'de üretim yapmanın artık pahalı olduğuna karar verdiği anda hisse senetleriniz düşer. Ama nihayetinde, eğer piyasa kurallarının ne olacağını bilirlerse, bu kurallar belirlenmişse, buna uyum sağlarlar" dedi.
ABD'nin dünyanın en büyük tüketici pazarına sahip olduğunu ve yeniden üretim yapan bir ülke haline gelmek istediklerini vurgulayan Rubio, "Bunun için küresel ticaret düzenini yeniden şekillendirmeliyiz" şeklinde konuştu.
"Başkan, küresel ticaretin mevcut durumunun ABD için zararlı olduğuna karar verdi"
Üretim yapamayan bir ülke olarak devam edemeyeceklerini vurgulayan Rubio, "Bu durum böyle devam edemez. ABD'liler için istihdam sağlamak ve üretim yapabilmemiz gerekiyor. Bu kadar basit. Çin örneğine bakın, inanılmaz bir durum söz konusu. Hiçbir şey tüketmiyor, sadece ihraç ediyor, piyasaları boğuyor ve bozuyorlar. Üstüne bir de vergiler ve engeller koyuyorlar. Başkan, küresel ticaretin mevcut durumunun ABD için zararlı olduğuna ve başkalarının işine yaradığına karar verdi ve bunu yeniden düzenleyecek. Bunu yapmakta da tamamen haklı" ifadelerini kullandı.
"Grönland halkının kendi geleceğini tayin hakkına saygı duyacağız"
Grönland'ın ilhakına ilişkin bir soru alan Dışişleri Bakanı Rubio, "Hiç kimse hiçbir yeri ilhak etmiş değil. Bu durum, tamamen Grönland halkına bağlı. Grönland halkının kendi geleceğini tayin hakkına saygı duyacağız. Grönland halkı, bir noktada Danimarka'dan bağımsız olmak istediklerini açıkça dile getirdi" diye konuştu.
Rubio, "Bu kararı ne zaman isterlerse o zaman verirler. Fakat bizim izin vermeyeceğimiz şey, Çin'in gelip onlara bir sürü para teklif ederek onları Çin'e bağımlı hale gelmeleridir" dedi.
ABD Başkanı Trump'ın Grönland için Danimarka'ya karşı güç kullanmaktan çekinmeyeceği yönündeki açıklaması sorulan Rubio, "Hayır, kendisinin söylediği, Grönland'ın Çin ya da Rusya gibi yabancı bir güç tarafından tehdit edilmesi halinde hiçbir seçeneğin göz ardı edilmeyeceği şeklindeydi" şeklinde konuştu.
Rubio, "Danimarka'dan ayrılmak isteyen ve bağımsız olmak isteyen onlar. Eğer bu kararı verirlerse, ABD muhtemelen devreye girip, ‘Tamam, sizinle bir ortaklık kurabiliriz' demeye hazır olacaktır" ifadelerini kullandı.
"Rusya, barış konusunda ciddi mi değil mi öğreneceğiz"
Rusya Devlet Başkanı Putin'in müzakereler konusunda ayak sürüdüğü iddialarına ilişkin bir soruya cevap veren Rubio, "Belki de öyle olabilir. Henüz bilmiyoruz fakat bunu oldukça yakın bir zaman içerisinde öğreneceğiz" diye konuştu.
Rubio, "Bunu yakında, aylar değil haftalar içinde öğreneceğiz. Rusya, barış konusunda ciddi mi değil mi öğreneceğiz. Umarım ciddilerdir. Bu savaş sona ererse, dünya için iyi olurdu ama elbette bu varsayımı test etmemiz gerekiyor" dedi.
ABD Dışişleri Bakanı Rubio, "Ruslar savaşı sona erdirme konusundaki pozisyonumuzu biliyor ve yanıtlarına bakarak kısa süre içinde gerçekten barışa yönelik ilerlemek isteyip istemediklerini anlayacağız. Eğer bu sadece bir oyalama taktiği ise, Başkan bununla ilgilenmiyor. Eğer böyle bir oyalama ise, Başkan Trump, bitmek bilmeyen müzakere üstüne müzakere tuzağına düşmeyecek" şeklinde konuştu.
Rubio, "Şu anda Rusların barışa ilgi duyup duymadığını test ediyoruz. Ciddi olup olmadıklarını belirleyecek olan, onların sözleri değil eylemleri olacak. Bunu mümkün olan en kısa zamanda öğrenmeyi amaçlıyoruz" ifadelerini kullandı.
"Eğer barış yönünde ilerleme kaydetmiyorsak, dikkate almamız gereken bir dizi unsur var"
Rusya'nın barış isteyip istemediğinin netleşeceği zamanın geldiğini ifade eden Rubio, "Görüşmeler, sadece görüşmek için yapılmaz. Başlangıçta konuşmak önemliydi çünkü uzun zamandır temasımız olmamıştı, ancak artık ilerleme kaydetmemiz gereken bir aşamaya geldik. Eğer barış yönünde ilerleme kaydetmiyorsak, dikkate almamız gereken bir dizi unsur var. Ama barışa doğru ilerleme sağlayacağımızı umut ediyorum" diye konuştu.
Ukrayna'daki ateşkes ihlallerine ilişkin bir soruya cevap veren Rubio, "Kısmi ateşkesi baştan beri desteklememizin sebeplerinden biri de, her zaman ‘ne hedef alındı, ne hedef alınmadı' tartışmaları olmuştur. Ama sonuçta, bu hala bir savaş ve biz bu savaşın bitmesini istiyoruz" dedi.
Rubio, "Eğer yeni bir askeri harekat başlatması söz konusu olursa, bu oldukça net bir işaret olur. Yarın sabah uyanıp Rusların büyük bir saldırı başlattıklarını görürsek, bu onların barışla ilgilenmediklerinin açık bir göstergesi olur. Bu henüz olmadı ve umarım olmaz" şeklinde konuştu.
"Çin, yakın tarihteki en büyük askeri genişlemeyi gerçekleştiriyor"
Açıklamasında ABD ve NATO müttefiklerinin savunma harcamalarını artırmaları gerektiğine de vurgu yapan Rubio, "ABD'nin küresel sorumlulukları var ve Çin, tarihteki en büyük ve en kapsamlı barış dönemi askeri genişlemesini gerçekleştiriyor. Dolayısıyla, bu meselelerle yüzleşmemiz gerekiyor. Bu nedenle ülkemizde savunma harcamalarını artırmamız gerekecek" ifadelerini kullandı.
İbrahim Aydoğan
