ABD Başkan Yardımcısı James David Vance, Macaristan Başbakanı Viktor Orban ile Budapeşte'de ortak basın toplantısı düzenledi. Vance, Macar lider Orban'ı "ABD Başkanı Donald Trump'ın yakın bir dostu ve güçlü bir destekçisi" olarak nitelendirdiği konuşmasında iki liderin birlikte olağanüstü işler başardıklarını belirtti.
12 Nisan'da Macaristan'da yapılacak parlamento seçimlerini işaret eden Vance, "Yaklaşan seçim sürecinde Başbakan Orban'a elimden geldiğince yardımcı olmak istiyorum. Macaristan'ın bir sonraki başbakanını belirleyecek seçim, 1 hafta içinde gerçekleşecek. Elbette Macar halkının, ABD Başkan Yardımcısı'nın bu konuda söyleyeceklerini dinlemesini beklemiyorum. Buraya gelişimin başlıca nedeni bu değil. Ama Brüksel'e bir mesaj vermek istiyorum. Brüksel'deki liderler Macar halkını baskı altında tutmak için ellerinden geleni yapıyorlar, çünkü Macar halkı adına ayağa kalkan lidere sahip olmasını istemiyorlar" ifadelerini kullandı.
Orban ve Trump'ı "Batı medeniyetinin savunucuları" olarak tanımladı
Macaristan'ın enerji güvenliği ve bağımsızlığı konusunda örnek politikalar izlediğini savunan Başkan Yardımcısı Vance, "Avrupa'daki bazı liderlerin enerji krizinden söz etmelerini izlemek ilginç. Çünkü açıkçası, Orban'ın politikalarını izlemeleri gerekirdi. Böyle yapsalardı enerji krizi çok daha hafif olurdu" dedi. ABD ve Macaristan'ın ekonomik iş birliğinin yanı sıra ahlaki değerlerin korunması açısından iş birliği içinde olduğunu söyleyen Vance, "Bu, Orban ve Trump'ın liderliği altında Batı medeniyetinin savunulmasıdır. Çocukların okula gittiklerinde beyinlerinin yıkanması değil, eğitim almaları gerektiği fikrinin müdafaasıdır. Avrupalı ve ABD'li ailelerin seyahat edebilmelerinin, evlerini ısıtabilmelerinin savunmasıdır. Bir Hristiyanlık medeniyetine ve Hristiyan değerlerine dayandığımız fikrinin savunmasıdır" dedi.
"Brüksel'deki bürokratlar, Macar ekonomisini yok etmeye çalıştı"
Orban'ın Macaristan'da seçimlere dış müdahale söz konusu olduğunu iddiasını destekleyen Vance, "Bu ülkede seçim kampanyası sırasında yaşananlar, gördüğüm ve okuduğum en kötü dış müdahale örneklerinden biridir. Brüksel'deki bürokratlar, Macar ekonomisini yok etmeye çalıştı. Macaristan'ın enerji bağımsızlığına darbe indirmeye çalıştılar. Macar tüketiciler için maliyetleri artırmaya çalıştılar. Bütün bunları da sadece bu adamdan (Viktor Orban) nefret ettikleri için yaptılar" şeklinde konuştu.
Ukrayna'daki savaşın sona ermesi için çalışmaya devam edeceklerini söyledi
Rusya ile Ukrayna arasındaki savaşa ilişkin bir soruya verdiği cevabında savaşın durdurulması gerektiğini vurgulayan Vance, "ABD Başkanı'nın bu konuya bu kadar bağlı olmasının nedeni, bunun bizi Macaristan ya da başka bir Avrupa halkını etkilediği kadar bizi de etkilemesi değildir. Aslında biz Ukrayna ve Rusya'da olanlar konusunda dünyanın pek çok ülkesine nazaran çok daha izoleyiz. Başkan, bunun kötü olduğunu bildiği için bu konuda çok çalışmamızı istedi. Bu süreç üzerinde çalışmaya devam edeceğiz. Başkanın da söylediği gibi bu, kendisinin çözmeye çalıştığı en zor savaş oldu. Ama çalışmaya devam edeceğiz" ifadelerine yer verdi.
"Avrupa'nın Rus enerjisinden vazgeçmesi büyük hata"
Ukrayna'daki savaşa ilişkin olarak Vance, "Bu savaşın hızlıca bitmesi herkesin çıkarına. Bu savaşın temelleri çok önceden atıldı. Avrupa, enerji politikasında büyük hata yaptı. Doğu'dan gelen enerjiye sırt çevirdi. Bu büyük bir hataydı ve halen de öyle. Trump'a 'Rusya yanlısı' diyenler aslında Avrupa'yı enerji açısından zayıf hale getirenlerdir" dedi. Vance, "Avrupa'nın yanlış politikaları, Ukrayna'yı zayıflatıp Rusya'yı güçlendirdi. Biz ölümlerin durmasını ve ticarete geri dönülmesini istiyoruz. Çözüm, müzakere ve diplomasi" şeklinde konuştu.
"İran'da askeri hedeflere büyük ölçüde ulaşıldı"
Basın mensuplarının İran konusundaki son gelişmelere ilişkin bir soruya yönelik Vance, ABD'nin İran'da askeri hedeflerine büyük ölçüde ulaşıldığını ve savaşın "çok yakında sona ereceğini" ifade etti. Vance, "Halen yapmak istediğimiz bazı şeyler var. Örneğin İran'ın silah üretme kapasitesi konusunda askeri olarak biraz daha çalışma yapmak istiyoruz. Ancak ABD'nin askeri hedefleri tamamlandı. Bu da şu anlama geliyor: Başkanın söylediği gibi bu savaş, çok yakında sona erecek" dedi.
"Umarım iyi bir çözüme ulaşılır"
İranlıların normal bir ülke olarak dünya sisteminin bir parçası haline geleceğini ya da aksi takdirde ekonomik durumun çok ama çok kötü olmaya devam edeceğini söyleyen Vance, "Umarım akıllıca davranırlar. Başkan, ABD saatiyle şu andan yaklaşık 12 saat sonrası için bir süre belirledi. Göreceğiz, ama o zamana kadar birçok müzakere olacak. Umarım iyi bir çözüme ulaşılır" ifadelerini kullandı.
Vance, "Askeri çatışmalara ilişkin yaklaşımım her zaman, Tanrı'nın yanımızda olması için dua etmek olmuştur. Kişisel görüşüm, bizim bunu doğru nedenlerle yapıyor olduğumuz. Biz bunu, terör eylemlerine imza atmış bir rejimin dünyanın en tehlikeli silahına sahip olmasını istemediğimiz için yapıyoruz" dedi.
"Top, İranlıların sahasında"
ABD Başkan Yardımcısı Vance, Hürmüz Boğazı'na ilişkin, İran'ın askeri olarak yenilgiye uğradığı için dünya üzerinde mümkün olabildiğince fazla ekonomik acı oluşturmaya çalıştığını söyledi. Vance, "İranlılar belli ölçüde acı vermek istiyorsa, ABD'nin onlara çok ama çok daha fazla acı verme kapasitesi vardır. Ancak Başkan bunu yapmak istemiyor. Ben de istemiyorum. Bu yüzden agresif bir şekilde müzakere ediyoruz. Ama nihayetinde top, İranlıların sahasında" şeklinde konuştu.
"İran'ın olumlu ya da olumsuz yanıt vereceğinden eminiz"
İran'ın ABD Doğu Saati ile 20.00'den önce bir anlaşmaya varılıp varılmamasına ilişkin yanıt vermesini beklediklerini ifade eden Başkan Yardımcısı Vance, "İran hiçbir zaman müzakerelerde pek hızlı olan bir taraf olmadı ve hala da öyleler. Saat (Doğu Saati ile) 20.00'den önce İran'ın olumlu ya da olumsuz yanıt vereceğinden eminiz" dedi. Vance, "Umarım doğru yanıtı verirler, çünkü biz gerçekten petrol ve gazın serbest bir şekilde aktığı bir dünya istiyoruz. İnsanların evlerini ısıtma ve soğutma giderlerini karşılayabildiği bir dünya. İnsanların işe gidip gelmeyi karşılayabildiği bir dünya. İran, ekonomik terör eylemlerine girişirse bu olmayacak" ifadelerini kullandı.
Orban: "Avrupa, tüm zamanların en kötü enerji krizine sürükleniyor"
Basın toplantısında sözlerine bir ABD başkan yardımcısının 35 yıl aradan sonra ilk defa Macaristan'ı ziyaret ettiğine işaret ederek başlayan Orban, ABD Başkanı Donald Trump'ın seçilmesiyle birlikte ABD ve Macaristan arasındaki ilişkilerin yeni bir döneme girdiğini söyledi. ABD'nin müttefiki olduklarını söylemekten mutluluk duyduklarını da ifade eden Orban, ABD ile Macaristan arasındaki enerji iş birliğinin de büyük öneme sahip olduğunu vurguladı. Vance ile görüşmede bu konuyu da ele aldıklarını ifade eden Orban, "Avrupa, tüm zamanların en kötü enerji krizine sürükleniyor. Büyük fiyat artışları görüyoruz ve zamanında tedbir almazsak, enerji, petrol ve gaz kıtlığı ile karşı karşıya kalacağız" dedi.
Brüksel'i Ukrayna'da barışı engellemekle suçladı
Görüşmede ABD'nin barış çabalarını da ele aldıklarını söyleyen Orban, "4 yıldır savaşın gölgesinde yaşıyoruz. Başkan Trump, 2022'de başkan olsaydı bu savaş başlamazdı diye düşünüyoruz. Ayrıca Avrupa, özellikle de Brüksel barış çabalarına engel olmasaydı Ukrayna'da barış çoktan sağlanmış olurdu" şeklinde konuştu.
Vance ile Macaristan'da 12 Nisan'da yapılacak parlamento seçimlerine yönelik yabancı istihbarat müdahaleleri konusunda da görüştüklerini söyleyen Orban, "Batı medeniyetinin büyük meselelerini tartıştık. Aramızda özellikle göç, cinsiyet ideolojisi, aile politikası ve küresel güvenlik alanlarında aramızda sürekli bir görüş alışverişi olduğunu saklamıyorum" dedi.
Görüşmede Rusya-Ukrayna savaşını ele alıp almadıklarına ilişkin bir soru alan Orban, "Bu acı verici bir konu ve bu konuya değindik. Avrupa topraklarında iki Hristiyan ülke arasında yürütülen bir savaştan bahsediyoruz" diye konuştu. ABD Başkanı Trump'tan önce ABD'nin Ukrayna'da savaştan yana olduğunu söyleyen Orban, "Mevcut tutum bizim için çok değerli. Çünkü bu tutum, genelde barış yanlısıdır" ifadesini kullandı.
"Barış görüşmeleri için Avrupa'da en uygun yer Budapeşte"
Savaşta Ukrayna ordusu tarafından "sert yöntemlerle" cepheye gönderilen etnik Macar vatandaşlarının da öldüğünü ifade eden Orban, barış görüşmeleri için Avrupa'da en uygun yerin Budapeşte olmaya devam ettiğini belirtti. Orban, "Eğer ABD ve Rusya, böyle bir barış zirvesine ihtiyaç duyarsa Budapeşte bu toplantıya ev sahipliği yapmaktan memnuniyet duyacaktır. Biz hazırız" dedi.
"Artık Rusya daha güçlü bir konumda"
Avrupa'nın şu ana kadar uyguladığı Ukrayna'yı destekleme stratejisinin başarısız olduğunu söyleyen Orban, "Bu başından itibaren tuhaf bir fikirdi. Ukrayna'ya yardım ederek uzun bir savaş neticesinde Rusya'yı ekonomik olarak zayıflatmak ve sonunda Rusya'yı müzakereye zorlamak. Sınırsız enerji ve ham maddeye sahip bir ülkeye karşı, enerji ve ham maddesi olmayan ülkelerin savaş açması çok garipti. Bir süre yaptırımların işe yarayacağını düşündüler, ancak şimdi durum tersine döndü. Rusya'nın sahip olduğu şeyler daha kıymetli hale geldi. Artık Rusya daha güçlü bir konumda" ifadelerini kullandı.
"Macaristan'ın durumu zor"
Macaristan'da mevcut durumda en önemli gündemin seçim olduğunu, ancak seçimlerden sonra kendilerini yeni bir durumun beklediğini söyleyen Orban, "Macaristan'ın durumu zor. Ukrayna, 2022 sonunda Rus gazını getiren hattı kapattı. Bunu TürkAkım ile telafi ettik. Ama şimdi seçimlerden hemen önce petrol hattını da kapattılar. Bu, Macar ekonomisinin can damarıydı. Bu yüzden rezervlerimizi kullanmak zorunda kaldık. Şu anda iki şey yapıyoruz. Birincisi, Ukrayna'yı bu hattı yeniden açmaya zorlamak ve ikincisi ekonomiyi ayakta tutmak. Planımız var ve adım adım uyguluyoruz. Seçimi kazandıktan sonra Ukrayna'nın başka seçeneği kalmayacak. Hattı yeniden açmak zorunda kalacaklar" ifadelerini kullandı.
