İnci kefalinin 3 aylık muhteşem yolculuğu

Dünyada sadece Van Gölü’nde yaşayan ve üreme döneminde suyun akışının tersine yüzerek tatlı sulara göç eden inci kefalinin engel tanımayan "muhteşem yolculuğu" sona erdi.

Van Gölü`nde yaşayan ve yılın belli döneminde üremek için suyun akışının tersine yüzerek tatlı sulara giden inci kefalinin 3 aylık muhteşem göçü tamamlandı. Şükrü Akyüz - Murat Kalkan - Seracettin Seçkin-İHA

15 Nisan’da Van Gölü’nün tuzlu ve sodalı suyundan çıkıp tatlı sulara gelen inci kefalleri burada yaklaşık 20 gün bekleyip burada fizyolojik uyumu sağladıktan sonra gidebildiklerinde en uzak noktaya gidiyorlar. Bu yolculukta balıkların en büyük engeli martılarla, kaplumbağalarla, yılanlarla mücadelesinin yanı sıra kaçak avcılarla mücadele ediyor.

Alınan tedbirler karşısında kaçakçılığın büyük anlamda önüne geçiliyor. Zirveye ulaşan inci kefalleri yumurtalarını tatlı sulara bıraktıktan sonra geri dönüş yoluna geçiyor.

Bu yolculuk tam tamına 3 ay sürüyor. 3 ayın sonunda inci kefalleri yavruları ile birlikte Van Gölü’nün turkuaz rengi sularına kavuşarak bu yılki yolculuklarını tamamlıyor.

Türkiye`nin 3 bin 712 kilometrekare yüz ölçümüne sahip en büyük gölünde neslini devam ettiren inci kefalinin göç yolculuğu sırasında İl Jandarma Komutanlığı ekipleri, havadan, karadan ve gölden çalışma yürüttü. Jandarma ekipleri bu yıl ilk kez uygulamaya koyduğu gece görüşlü termal drone ile de kaçak avcıların korkulu rüyası oldu.

Van Valisi ve Belediye Başkan Vekili Mehmet Emin Bilmez beraberinde Van Emniyet Müdürü Atanur Aydın ile birlikte inci kefali balığının yumurtalarını bırakmak için yoğun göçün yaşandığı Muradiye ilçesi sınırları içerisinde bulunan Bendimahi Çayı’nın geçtiği tarihi Bendimahi Köprüsü`ne gitti.

Vali Bilmez ve beraberindekiler, burada Muradiye Kaymakamı Erkan Savar, İlçe Jandarma Komutanı Yarbay Evren Kaptan ve Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi (Van YYÜ) Su Ürünleri Fakültesi Dr. Öğretim Üyesi Mustafa Akkuş tarafından karşılandı. Çalışmalar hakkında Dr. Öğretim Üyesi Mustafa Akkuş’tan bilgi alan Vali Bilmez, inci kefalleri 3 yaşından sonra yumurta bırakmaya geldiğin, yavru balıklar büyüdüklerinde hangi derede büyüyüp göle geldiyse yaşamı boyunca hep ayrı dereye girdiğini söyledi.

İnceleme ile ilgili açıklama yapan Vali Bilmez, "Balık göçü başladığından bu yana bu dördüncü gelişim bölgeye. Ben 20 yıl önce de Muradiye’de görev yapıyordum o zaman balığın korunması gerektiği hususunda vatandaşı ikna etmekte ciddi sıkıntılar yaşıyorduk.

Elhamdülillah şimdi yöre halk artık balığa sahip çıktı. Hem jandarmamız, hem vatandaşımız, hem Tarım ve Orman İl Müdürlüğüne ait görevlerimiz hepsi balığa sahip çıkıyor. Jandarma ilçe merkezinden Karahan bölgesine kadar 23 kilometrelik yol güzergahında her 3 kilometrede sabit arama kontrol noktasını oluşturup buradaki balığı korumak için tedbir alıyor. Balığın büyüdüğünü, sayısının arttığını da görüyoruz. 20 yıl önce burada 13 balık bir kilo geliyordu, şimdi 6-7 balık bir kilo gelmeye başladı. Buda balığın korunduğunun işareti.

Bu sene balık biraz erken derelere akın etmeye başladı. Sezona biraz önden gidiyoruz. Şimdi ise tam zirve dönemde. Öyle tahmin ediyoruz Haziran ortasını artık yavaş yavaş bitecek. Eskiden de Haziran sonuna kadar devam ediyordu. Burada görev alan kaymakam arkadaşlarımız, jandarma komutanlarımız, korucu arkadaşlarınız, ilçe tarım yetkilerimiz hepsini tebrik ediyorum. Sadece burada değil Erciş’te de, Gevaş tarafında da balık 110 civarında dereye akın ediyor ama en büyüğü Bendimahi çaydır. Balığın büyük bir kısmı bu derede.

Vatandaşın da devletin de bu balığa sahip çıktığını görmenin mutluluğunu yaşıyoruz emeği geçen herkese teşekkür ediyoruz. Basın mensupları da özellikle sizleri de sürekli balığı takip ettiğiniz için tebrik ediyorum, teşekkür ediyorum. İnşallah bu bir değer oldu. Artık bütün Türkiye’nin ve Van’ın da ekonomisine ciddi katkı sunar. Geçen sene sadece balığın istihdam ettiği katma değer 12 milyon dolar civarında. İnşallah bu rakam gittikçe daha da büyüyecek” dedi.

Konuyla ilgili açıklama yapan üzüncü Yıl Üniversitesi (YYÜ) Su Ürünleri Fakültesi Dr. Öğretim Üyesi Mustafa Akkuş, Van Gölü 600 bin yıllık devasa geçmişe sahip bir göl olduğunu söyledi.

Dünyanın en büyük sodalı gölü olan Van Gölü`nün bin 650 metrelik yüzey rakımı ve 3 bin 712 kilometrekarelik yüzölçümü ile Marmara Denizi`nin üçte biri büyüklüğünde adeta bir deniz olduğunu ifade eden Fakültesi Dr. Öğretim Üyesi Mustafa Akkuş, “Geçmiş uygarlıklar hep ‘nairi’ yani yukarı deniz demişler ve yukarı denizin kalbinde hep bir sır barındırdığına inanmışlar. Bu sır kim zaman canavar olmuş, kim zaman katır yükle defineler olmuş ama hep bir sır barındırmış.

Fakat Prof. Dr. Mustafa Sarı’ya göre Van Gölü`nün kalbindeki en büyük sır gölde yaşayan inci kefalleri. İnci kefalleri Van Gölü`nde yaşamını sürdürüyor fakat her yıl Nisan ve Temmuz ayları geldiğinde gölde yaşayan inci kefalleri üremek için sürüler halinde Van Gölü`ne dökülen akarsulara göç ediyor” dedi.