Bitlis Eren Üniversitesi (BEÜ) Sosyoloji Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Adem Palabıyık, Kılıçdaroğlu’nun bölgede kazanamayacağını bildiği için içi boş vaatlerle aşiret liderlerini yanılttığını söyleyerek, “Kılıçdaroğlu içi boş vaatlerle bölge siyasetini zedeliyor” dedi.
Doç. Dr. Adem Palabıyık, gündeme ilişkin İHA’ya yaptığı açıklamada, bölgede etkili olan aşiretlerin AK Parti il ve ilçe başkanlıkları tarafından özellikle izlenen yanlış politikalar yüzünden kaybedildiğini ifade etti. Palabıyık, “Maalesef, bölgedeki bazı aşiretler Kılıçdaroğlu’nun reel politikada karşılığı olmayan içi boş vaatlere inanarak taraf değiştirdiler. Diyarbakır’da Beytikan aşireti de CHP’ye katıldı. Diyarbakır’da Gelecek Partisi de aşiret transferine başladı. Muş’ta Badikan Aşireti 2 bin 500 kişiyle birlikte CHP’ye geçti. Ayrıca Muş’ta 2 bin 500 civar oyu olan Zazaların önemli isimleri de DEVA Partisine katıldı. Şanlıurfa’da Hulebi aşiretinin CHP’ye katılması yine ayrı bir örnektir. Hulebi aşireti Ceylanpınar ve Harran’da da etkilidir. Mevcut CHP Şanlıurfa Milletvekili Aziz Aydınlık sayesinde de Karakeçili aşireti CHP çok yakın aynı zamanda. Yine Dına, Şedadi ve Asi aşiretleri de CHP’ye geçti. Van ve Hakkâri’de Bejeri aşireti CHP’ye geçti ve bu aşiret Erciş, Muradiye, Çaldıran ve merkezde Tuşba ve İpekyolu ilçelerinde ciddi bir oya sahiptir. Sadece Van’da irili ufaklı 41 aşiret olduğu düşünülürse sürecin ciddiyeti daha net anlaşılabilir. Ayrıca Çaldıran ilçesinde Şeyhki aşireti de CHP’ye geçti. Özalp ilçesinde Sağlam, Zorli ve Yıldırımçakar aileleri ki bunlar Mukuri ile Redki/Koseyi aşiretinin ileri gelen aileleridir. Bu aileler de CHP’ye geçti. Van’da Küresünliler isimli aşiretvari bir yapı da var, bu topluluğun yaklaşık 15 bin oyu mevcuttur. AK Parti’ye küstürüldüler. Kartal soy isimli önemli bir aile de var, bu aile Brukan aşiretine mensuptur. Brukan aşiretinin yüzde 80’i artık HDP’ye oy veriyor. Daha önce Ertoşi aşiretine bağlı Şerefan aşireti lideri İskender Ertuş, Ankara’da düzenlenen törenle CHP’ye katıldı. Bu isim Van’da da çok etkili ve Brukan aşireti ile yakındır. Ertoşi aşireti bileşenleri ile birlikte en az 500 bin civarında oya sahiptir. Yine Diri aşireti, Hakkâri Yüksekova ve Esendere bölgesinde etkilidir ve güçlüdür. Bu aşiret de CHP’ye geçti. Daha birçok örnek var. Bu sebepten AK Parti ivedi olarak ‘Büyük Çadır’ siyasetini uygulamaya almalı” diye konuştu.
“Kılıçdaroğlu içi boş vaatlerle bölge siyasetini zedeliyor”
Kılıçdaroğlu’nun bölgede kazanamayacağını bildiği için içi boş vaatlerle aşiret liderlerini yanılttığını sözlerine ekleyen Palabıyık, “CHP, 1950’den itibaren bölgedeki etkinliğini yitirdi çünkü tek parti yıllarında halk, CHP’nin reel politikasından bıkmıştı. Rahmetli Menderes ile birlikte siyasetin de rüzgârı değişti. Özellikle rahmetli Erbakan döneminde bölgedeki aşiretler önemli oranda Refah Partisini tercih etti, çünkü kırsal yapı hala muhafazakârdı. Fakat terör ve göç sorunu ile birlikte siyasal tercihler de ciddi olarak değişti. Özellikle 2000’den sonra AK Parti ile birlikte siyaset yeniden şekillenmeye başlandı fakat aşiretlerin de yapısı değişmişti. Artık aşiretler seküler nitelikleydiler ve muhafazakâr kimliklerini kaybediyorlardı. İkinci olarak ise aşiretler liderlerinin pek de siyasete ihtiyaçları yoktu, siyaset onlara sade bir prestij katabilirdi. Bu yüzden seçilebilme umuduyla pazarlıklara girişmediler ve alanlarını genişlettiler. CHP de, bölgede siyasal bir yükseliş sağlayamayacağını bildiği için aşiret liderlerine vekillik aşamasında ilk sıra sözleri verdi ve aşiret liderleri de bunu kabul etti. Elbette aşiret liderleri de seçilemeyeceklerini biliyorlar ama süreci, siyasal prestij bir tercih olarak kabul edilebiliyor. Üçüncü olgusal durum ise AK Parti’nin özellikle ilçe başkanlıkları ve illerin yerel yönetimleri önemli yanlışlar yaptı ve sürece eskisi gibi sahip çıkmadı. Cumhurbaşkanımız ‘ev ev dolaşacaksınız’ vurgusunu yapsa da evlere gidilmedi ve kaybedilen sıcaklık, başka yapıların güçlenmesine sebep oldu. Aşiret gençleri ise kendilerini bir alana ait olarak hissetmek istedikleri için aşiret büyüklerinin işaret ettikleri siyasal tercihe yöneliyorlar, çünkü varlıklarını aşirete sahip olma ile meşru hale getiriyorlar. Aşiret ağalarının veya büyüklerinin tercihleri aşiret gençlerinin de tercihi haline geliyor” dedi.
